Baker Tilly

De registratieplicht voor aannemers is definitief afgeschaft.

Wat was de oorspronkelijke ratio legis van deze wet? Waarom wordt zij afgeschaft, wat zijn de concrete gevolgen en wat is de impact op de erkenning als aannemer?

Met ingang van 1 september 2012 werd de registratieplicht voor aannemers afgeschaft. In dit overzicht gaan we in op de oorspronkelijke ratio legis van deze verplichting, het waarom van de afschaffing, de gevolgen ervan en de vraag of dit een impact heeft op uw erkenning als aannemer.

Wetgeving: KB d.d. 3/08/2011 tot uitvoering van art. 21 van de wet van 7/11/2012.

De concrete bestemming van het verhuurde gebouw is bepalend voor de toepasselijke regelgeving.

Wat was de ratio legis van de registratieplicht?

De verplichting voor een aannemer tot registratie bestond enkel voor de aannemers die werken in onroerende staat uitvoerden en werd oorspronkelijk ingevoerd om fraude tegen te gaan.

  • Het feit dat een aannemer geregistreerd was, betekende immers dat hij in overeenstemming was met de vestigingswet en dus over de nodige beroepsbekwaamheid beschikte.
  •  Daarnaast had je als opdrachtgever of aannemer een groot voordeel bij het samenwerken met een geregistreerde (onder)aannemer. In dat geval kon je immers niet hoofdelijk aansprakelijk gehouden worden voor de sociale en fiscale schulden van uw (onder)aannemer en was je ook niet gehouden tot de inhouding- en doorstortingsplicht naar fiscus en RSZ toe.

    De koppeling van de hoofdelijke aansprakelijkheid en de inhouding- en doorstortingsplicht in geval van sociale of fiscale schulden aan de registratieplicht, werd echter met ingang van 1.01.2008 afgeschaft.

    Sinds die datum dient u naar het bestaan van sociale of fiscale schulden te kijken op het moment van:

    - het afsluiten van het contract met de (onder)aannemer: indien er op dat moment schulden zijn, kan u hoofdelijk aansprakelijk gesteld worden voor de sociale en fiscale schulden van die (onder)aannemer; en
     - het betalen aan die (onder)aannemer: indien er op dat moment schulden zijn, dient u een bepaald percentage in te houden op de betaling aan die (onder)aannemer en door te storten aan de fiscus of RSZ.
  • Tot 1.01.2008 diende een aannemer bij het indienen van een offerte niet enkel erkend te zijn, maar ook geregistreerd. Dit laatste om de aanbestedende overheid zeker te stellen dat zij niet blootgesteld werd aan de hoofdelijke aansprakelijkheid voor sociale en fiscale schulden (zoals hierboven toegelicht).

    Aangezien die hoofdelijke aansprakelijkheid en inhouding- en doorstortingsplicht niet langer gelinkt is aan de registratie van de aannemer, zal de aanbestedende overheid dus ook zelf - op moment van het afsluiten van het contract en het moment van betalen - nagaan of er fiscale of sociale schulden zijn in hoofde van de gegunde aannemer.
  • Tot 1.01.2011 was het samenwerken met een geregistreerde aannemer ook van belang om van bepaalde fiscale voordelen te genieten:
    - belastingvermindering voor energiebesparende uitgaven in een woning (vervanging oude stookketel door een energiezuinige installatie) 
    - belastingvermindering voor de vernieuwing van woningen gelegen in een zone voor positief grootstedelijk beleid 
    - verhoogde investeringsaftrek voor beveiliging van beroepslokalen en hun inhoud en van sommige bedrijfsvoertuigen 
    - belastingvermindering voor uitgaven voor de beveiliging van een woning tegen inbraak of brand 
    - belastingvermindering voor de vernieuwing van tegen een redelijke huurprijs in huur gegeven woningen (sociaal verhuurkantoor)

Waarom is de registratieplicht voor aannemers afgeschaft?

De afschaffing van de registratieplicht komt er onder Europese druk. Het feit dat een aannemer geregistreerd moest zijn, werd nl. als strijdig met het vrij verkeer van diensten beschouwd.

Wat zijn de concrete gevolgen?

  •  Zoals hierboven toegelicht is de hoofdelijke aansprakelijkheid en de inhouding- en doorstortingsplicht in geval van sociale of fiscale schulden sinds 1.01.2008 al niet meer gekoppeld aan de registratieplicht.

    Voor de volledigheid wijzen we er op dat de regering Di Rupo - voor wie fraudebestrijding een topprioriteit is - met ingang van 16 april 2012 een ketenaansprakelijkheid heeft ingevoerd voor opdrachtgevers of aannemers die contracteren met (onder)aannemers die fiscale of sociale schulden hebben op het moment van het ondertekenen van het contract. U dient zich dus te vergewissen of de onderaannemers die verderop in de keten voor u werken, ook geen sociale of fiscale schulden hebben.

    Bovendien zal deze ketenaansprakelijkheid, alsook de inhouding- en doorstortingsplicht sowieso ingevoerd worden voor andere sectoren dan de bouwsector. Deze dienen nog steeds concreet bepaald te worden, maar vermoedelijk zal dit de schoonmaaksector, bewakingssector en transportsector omvatten. Wij verwijzen in dit verband naar onze nieuwsbrief van maart 2012: http://www.bakertillybelgium.be/enews_consulting_legal_2012-03_nl.cms.
  •  Voor werken uitgevoerd vanaf 1.01.2011 is het niet meer vereist om met een geregistreerde aannemer te werken voor de eerder vermelde fiscale voordelen. Om recht te hebben op dergelijk beslatingsvoordeel dient de levering en plaatsing wel nog door een aannemer uitgevoerd te worden.

Heeft deze afschaffing van de registratieplicht een impact op de erkenning als aannemer?

Om een overheidsopdracht van een bepaalde aard en omvang te kunnen uitvoeren, moet de aannemer een erkenning krijgen. Die erkenning toont aan dat de aannemer in kwestie over voldoende technische bekwaamheid, financiële draagkracht en professionele integriteit beschikt.

Voor de aanvraag van dergelijke erkenning dient een administratieve procedure gevolgd te worden waarbij de ‘Commissie voor erkenning der aannemers’ de bevoegdheid heeft om een erkenningsgetuigschrift af te leveren. In principe blijft de erkenning 5 jaar geldig.

Voor alle duidelijkheid: noch in het kader van de aanvraagprocedure voor een erkenning, noch in het kader van de gunningsprocedure dient u over een registratienummer te beschikken.

Conclusie:

  • Indien u als aannemer wenst te starten, dient u nog steeds te voldoen aan de vestigingswet waarbij u uw beroepsbekwaamheid dient aan te tonen. Dit kan normaliter via een behaald diploma of praktijkervaring.
  • Daarnaast dient u ook nog steeds basiskennis bedrijfsbeheer aan te tonen.
  • Als aannemer dient u zich echter niet meer te registreren.
  •  U dient wel nog de nodige erkenning aan te vragen om in te kunnen schrijven op overheidsopdrachten.

Mocht u hierontrent vragen hebben, kan u steeds terecht bij Anne Roucourt of uw dossierverantwoordelijke.

 

27/02/2013